සිවුමංසල කොලූගැටයා #73: රියෝ නුවර සැණකෙලියෙන් එහා ලෝකය

In this week’s Ravaya column (in Sinhala), I share my impressions and reflections of the city of Rio de Janeiro that just hosted the Rio+20 conference. But this piece is not about the event, but its venue — where the first world of affluence and third world of deprivation co-exist.

Similar impressions were shared in an English column last week: When Worlds Collide #21: Walking in Rio with Three Friendly Ghosts…

Statue of Christ te Redeemer looks down on Rio de Janeiro from Corcovado Mountain


තිරසාර සංවර්ධනය පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ සමුළුව (UN Conference on Sustainable Development, Rio+20) බ‍්‍රසීලයේ රියෝ ද ජනෙයිරෝ නුවර පැවැත්වුණා.

රාජ්‍ය නිලධාරී, සිවිල් සමාජ ක‍්‍රියාකාරිකයන්, විද්වතුන් හා ජනමාධ්‍ය නියෝජිතයන් 50,000කට අධික සංඛ්‍යාවක් 2012 ජූනි මස මැදදී රියෝ නුවරට පැමිණියා.

එයින් බොහෝ දෙනකු රැස්වීම්, ප‍්‍රදර්ශන හා උද්ඝෝෂණ ආදිය පැවැත්වෙන තැන්වල කල් ගත කළ නිසා රියෝ නුවර දැක බලා ගන්නට කෙතරම් අවකාශ ලැබුණාදැයි කියන්නට අමාරුයි. රාජ්‍ය නායක සමුළුව ඇරඹුණු දිනයේ ඒ සියල්ල පසෙක තබා රියෝ නුවර එදිනෙදා ජීවිතය අත් විඳින්නට මා පැය කිහිපයක් වීදි සංචාරය කළා.

රියෝ ද ජනෙයිරෝ නුවර බ‍්‍රසීලයේ දෙවන විශාලතම නගරයයි. (පළමු තැනට එන්නේ සාවෝ පෝලෝ මහා නගරයයි.) වර්ග කීමී 1,260ක් විශාල රියෝ නගර සභා ප‍්‍රදේශයේ මිලියන 6ක් දෙනා වාසය කරනවා. එමෙන් තුන් ගුණයක් විශාල මහා රියෝ (Metro Rio) ප‍්‍රදේශයේ සිටින පදිංචිකරුවන් ගණන මිලියන් 12.5කට වැඩියි.

අත්ලාන්තික් සාගරය අබියස පිහිටි මේ මනරම් වෙරළබඩ නගරය, දකුණු අමෙරිකානු සාංස්කෘතික කේන්ද්‍රස්ථානයක් ලෙසත්, සංචාරක ආකර්ශනයක් ලෙසත් ලෝක ප‍්‍රසිද්ධයි. වාර්ෂිකව පැවැත්වෙන, දින ගණනක් පුරා දිවෙන වීදි සැනකෙලිය (Rio Carnival) නිසාත්, අවට පිහිටි ගිරි ශිඛර හා කඳු මුදුන් නිසාත්, පියකරු වෙරළ තීරයන් නිසාත් මේ නගරය ගැන ලොව පුරා පවතින්නේ හිතකර ආකල්පයක්. දැඩි තරගකාරී පසුබිමක් තුළ 2016 ඔලිම්පික් උළෙල පැවැත්වීමේ වරම දිනා සිටින්නේ ද රියෝ නුවරයි.

එහෙත් රියෝ හුදෙක් පියකරු දසුන් හා විනෝද කෙළිවලට සීමා වූවක් නොවෙයි. ඉසුරුබර බ‍්‍රසීල ජාතිකයන් හා දුගී දුප්පත් වැසියන් දෙපිරිසට ම නිවහනක් වන මේ නගරය ලෝකයේ විසමතා හා අසමානතා කැටි කරන කැඩපතක් වගෙයි.

සමස්තයක් ලෙස එනුවර යටිතල පහසුකම් හා පොදු ප‍්‍රවාහන සේවා යම් මට්ටමකට දියුණු වී ඇතත්, ඉසුරුබර රියෝ වැසියන් වෙසෙන ප‍්‍රදේශ හා දුප්පත් ජනයා වෙසෙන ප‍්‍රදේශ අතර ඇස් පනාපිට පෙනෙන වෙනස්කම් තිබෙනවා.

රියෝ වැසියන්ගෙන් සියයට 20ක් පමණ වෙසෙන්නේ ෆවෙලා (favela) නමින් හඳුන්වන අඩු ආදායම් නිවාස ගොනුවලයි. එබඳු ෆවෙලා දහසකට වැඩි සංඛ්‍යාවක් තිබෙනවා. ඒවායේ ජීවත්වන වැසියන්ගේ ආදායම, සෞඛ්‍ය හා අධ්‍යාපන මට්ටම් මෙන් ම අනෙකුත් සමාජ-ආර්ථික සාධක වඩාත් පහළයි. දුගී බවින් මතුව එන වීදි ප‍්‍රචණ්ඩත්වය, මත්ද්‍රව්‍ය භාවිතය, අපරාධ වැඩි වීම හා පොලීසියේ දුෂණ වංචා ආදී සමාජ විසමතා රැසක් එහි හමු වනවා.

City of God, 2002

2002දී නිෂ්පාදනය කළ ‘දෙවියන්ගේ නගරය’(City of God) නම් බ‍්‍රසීල වෘතාන්ත චිත‍්‍රපටය හරහා මේ ෆවෙලා ජනපදවල එදිනෙදා ජීවිතය ගැන නෙතඟ බැල්මක් සෙසු ලෝකයට ලැබුණා. දරිද්‍රතාවයේ හා ප‍්‍රචණ්ඩත්වයේ ග‍්‍රහණයට හසු වූවත් ෆවෙලා යනු මිනිසත් බවේ කාන්තාර නොවෙයි. හිත හොඳ මිනිසුන් හා ගැහැනුන් එහි සිටිනවා. එනයින් බලන විට ෆවෙලාහි යථාර්ථය බොම්බාය, ජකර්තාව හා මැනිලා වැනි ආසියානු මහා නගරවල පැල්පත්වලට සමානයි. මෙබඳු සංකීර්ණ සමාජ සම්බන්ධතා කෙටි සංචාරයකින් තේරුම් ගැනීමත් අසීරුයි.

‘දෙවියන්ගේ නගරය’ චිත‍්‍රපටයේ නිරූපණය වූ රියෝ ෆවෙලා, දශකයක් ඉක්ම ගිය පසු තරමක් යහපත් අතට හැරී තිබෙන බව බ‍්‍රසීල මාධ්‍ය මිතුරන් කියනවා. ෆවේලා වැසියන්ගේ දායකත්වය නැතිව එනුවර ඉසුරුබර ප‍්‍රදේශවලට පැවතිය නොහැකි බවත් ඔවුන් පිළි ගන්නවා.

‘දෙවියන්ගේ නගරය’ චිත‍්‍රපටයේ නිරූපණය වූ රියෝ ෆවෙලා, දශකයක් ඉක්ම ගිය පසු තරමක් යහපත් අතට හැරී තිබෙන බව බ‍්‍රසීල මාධ්‍ය මිතුරන් කියනවා. ෆවේලා වැසියන්ගේ දායකත්වය නැතිව එනුවර ඉසුරුබර ප‍්‍රදේශවලට පැවතිය නොහැකි බවත් ඔවුන් පිළි ගන්නවා.

රියෝ නුවර අවිධිමත් ආර්ථිකය, වීදි හා පදික වෙළඳුන්, කැලි කසල ඉවත් කරන්නන් හා තවත් බොහෝ සේවා සපයන්නේ ෆවෙලා වාසීන් විසින්. ඉසුරුබර සුළුතරයක ඉහළ ජීවන තත්ත්‍වය පවත්වා ගන්නට මේ බහුතරයකගේ ක‍්‍රියාකාරිත්වය නැතිව ම බැහැ. සුවිශේෂත්වය නම් දුප්පත් – පොහොසත් දෙපිරිස රියෝ නගරය බෙදා ගෙන සමාන්තර ජීවිත ගත කිරීමයි. මෙබඳු සාපේක්‍ෂව සාමකාමී සහජීවනයක් ලෝකයේ හැම මහා නගරයක ම හමු වන්නේ නැහැ.

2002දී මිහිතල සමුළුව පැවැත් වූ දකුණු අප‍්‍රිකාවේ ජොහැන්නස්බර්ග් නුවර තත්ත්‍වය මීට ඉඳුරා ම වෙනස්. 1994දී වර්ණභේදවාදී අමිහිරි අතීතයෙන් මිදී ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී රාමුවක් තුළ, නව ව්‍යවස්ථාවක් යටතේ දකුණු අප‍්‍රිකානු ජනයා දිවි ගෙවනවා. එහෙත් ඓතිහාසිකව මුල් බැස ගත් දැඩි ඇති නැති පරතරයක් එරට තිබෙනවා. දකුණු අප‍්‍රිකාවේ ඉසුරුබර සුළුතරය කල් ගෙවන්නේ මංකොල්ලකෑම්, මිනීමැරුම් ආදිය පිළිබඳ නිරන්තර බියෙන් හා සැකයෙන්.

ජොහැන්නස්බර්ග් හා කේප්ටවුන් නගර සමඟ සසඳන විට ඊට වැඩි සැහැල්ලූවකින් රියෝ නුවර දිවි ගෙවෙන බව පෙනෙනවා. මෙයට එක් හේතුවක් විය හැක්කේ දශකයකට වැඩි කලක් තිස්සේ මානුෂික මුහුණුවරක් ඇති ධනවාදී ආර්ථිකයක් ඇති කරන්නට එරට රජයන් ගන්නා උත්සාහයයි.

බ‍්‍රසීලය සොබා සම්පත් හා ජන සම්පත් අතින් පොහොසත්. අද ලෝකයේ මතුව එන ආර්ථක බලවතකු ලෙස සැළකෙන ප‍්‍රමුඛ පෙළේ රාජ්‍යයක්. භූමි ප‍්‍රමාණයෙන් මෙන් ම ජනගහනයෙන් ද බ‍්‍රසීලය ලෝකයේ පස් වන විශාලතම රටයි. එය ඉන්දියාව මෙන් තුන් ගුණයක් විශාලයි. ජනගහනය මිලියන් 192යි. එරට ඒක පුද්ගල දළ ජාතික ආදායම අමෙරිකානු ඩොලර් 12,000යි. ඇති නැති පරතරය පැවතුණත් ගෙවී ගිය දශකය තුළ එරට දුගී ජනයාගේ ජීවන මට්ටම ද ඉහළ ගොස් තිබෙනවා.

මිහිතලයේ ඉදිරි පැවැත්ම ගැන පුළුල්ව හා ගැඹුරින් විවාද කරන ජගත් සමුළුවක් සිය නගරයේ පැවැත් වෙන අතර, තමන්ගේ ජීවන අරගලයේ නිරත වන රියෝ වැසියන් ඒ ගැන එතරම් තැකීමක් කළේ නැහැ. අපේ පොදු අනාගතය (Our Common Future) බඳු උතුම් සංකල්ප ගැන සිතන්නට කලින් අද දවසේ දිවි ගැට ගසා ගන්නා අභියෝගයට බහුතරයක් රියෝ වාසීන් හා බ‍්‍රසීල ජාතිකයන් මුහුණ දෙනවා.

ලොව පුරා තිරසාර සංවර්ධනයට යොමු වන සමාජයන්ට ඇති පොදු අභියෝගය වන්නේත් එයයි. පැහැබර හෙට දවසක් ගැන සිතන්නට අවකාශයක් නැති අති විශාල ජනකායකට අද දවසේ මූලික ජීවන අවශ්‍යතා සපයා දෙන්නේ කෙසේ ද? එබඳු පසුබිමක් තුළ පරිසරය හා සොබා සම්පත් ප‍්‍රවේශමින් පරිහරණය කරන අතර ආර්ථික සංවර්ධනයේ ප‍්‍රතිලාභ හැමට බෙදී යන ආකාරයේ ප‍්‍රතිපත්ති හා සැළසුම් සකස් කරන්නේ කෙසේ ද?

1992 ජූනි මාසයේදීත් රියෝ නුවර මිහිතල සමුළුවක් පැවැත්වුණා. තිරසාර සංවර්ධනයේ අභියෝග ගැන රාජ්‍ය නායකයන් හා සමාජ ක‍්‍රියාකාරිකයන් විවාද කරන අතර, මගේ ජ්‍යෙෂ්ඨ සහෘදයකු වූ බි‍්‍රතාන්‍ය පුවත්පත් කලාවේදී හා වාර්තා චිත‍්‍රපට නිෂ්පාදක රොබට් ලෑම්බ් (Robert Lamb) අසම්මත රටාවක වාර්තාකරණයකට මුල පිරුවා.

සමුළුව පැවැත් වූ කාලයට ආසන්නව උපත ලත් දරු දැරියන් 11 දෙනකුගේ ජීවිතය, ඔවුන්ගේ සමාජ හා ආර්ථික සාධක මගින් තීරණය කැරෙන්නේ කෙසේදැයි දිගු කාලීන විමර්ශනයක් ඔහු ඇරඹුවා. බ‍්‍රසීලය, චීනය, කෙන්යාව, පැපුවා නවගිනියාව, දකුණු අප‍්‍රිකාව (කළු සහ සුදු දරුවන් දෙදෙනෙක්), වෙනසුවෙලාව හා ඉන්දියාව යන දියුණු වන රටවලත්, අමෙරිකාව, බි‍්‍රතාන්‍ය හා නෝර්වේ යන දියුණු රටවලත් 1992 උපන් දරුවන්ගේ ප‍්‍රගමනය මේ යටතේ වසර දෙකෙන් දෙකට චිත‍්‍රපට ගත කරනු ලැබුවා.

රොබට් එයට දුන් කථාමාලා නාමය ‘Children of Rio’ හෙවත් ‘රියෝ පරම්රාවේ දරුවෝ’ යන්නයි. විසි වසරකට පෙර ලෝකයේ රටවල් සිය වැසියන්ට වඩාත් හොඳ අනාගතයක් බිහි කරන්නට දුන් ප‍්‍රතිඥාවන් කෙතරම් දුරට ක‍්‍රියාත්මක කොට හා සාර්ථක වී ඇත්දැයි ඉඟියක් මේ හරහා ලද හැකියි.

අද වන විට මේ දරුවන් වයස 20ට ආසන්නයි. මේ දශක දෙක තුළ ඔවුන් හා පවුල් අත්දුටු යථාර්ථය සංවේදී ලෙස හසු කර ගැනීම හරහා තිරසාර සංවර්ධනයේ සැබෑ තත්ත්‍වය පිළිබිඹු වන ලෝක ව්‍යාප්ත මාධ්‍ය අත්හදා බැලීමක් බවට මෙය පත්ව
තිබෙනවා.

රියෝ පරම්පරාවේ එක් දරුවකු රියෝ නුවර ම ෆවෙලා පවුලක උපන් රෝසාමරියා (Rosamaria) දැරියයි. ඇය කුඩා කල ඇගේ පියා ඔවුන් හැර දමා යන්නට ගියා. ඇය හදා වඩා ගත්තේ මව හා ඥාතීන් විසින්. රෝසාමරියා පාසල් ගියත් ඉගෙනීමට ඇල්මක් හෝ පසුබිමක් තිබුණේ නැහැ. විනය හේතුන් නිසා පාසලෙන් නෙරපනු ලබන ඇය නව යෞවන වියේ දරු දැරියන් සමග නිදැල්ලේ කල් ගෙවීම කෙළවර වන්නේ වයස 18දී ඇයත් මවක බවට පත් වීමෙන්.

මේ දරුවා හදා ගන්නට ඇයත් සහකරුවාත් දැඩි අරගලයක යෙදෙනවා. හරිහැටි අධ්‍යාපනයක් නැති නිසා ඇයට ආදායමක් ඉපැයීමට ඇති අවස්ථා සීමිතයි. අපරාධ හා විෂමාචාර මෙන් ම හොඳහිත හා ධෛර්යවන්තකම ද බහුල ෆවේලාවක සිට කවදා හෝ තමන් නොලද වරප‍්‍රසාද සිය බිළිඳු පුතුට ලබා දීමට රෝසාමරියා අධිෂ්ඨාන කර ගෙන සිටිනවා. http://tiny.cc/CORosa

ඇගේ කථාව අනුවේදනීය වනවා මෙන් ම රියෝ සමුළුවේ ගෝලීය අරමුණු අවසන් විනිශ්චයේදී සැබෑ ලෝකයේ ගැහැනුන්. මිනිසුන් හා දරුවන්ට අදාල වන සැටි ගැන ප‍්‍රබල විවරණයක් සපයනවා.

‘Children of Rio’ බඳු දිගු කාලීන මාධ්‍ය වාර්තාකරණයන් කිරීමට මාධ්‍ය සම්පත් හා කුසලතා පෙළගැස්මක් අවශ්‍යයි. දුවන ගමන් ප‍්‍රවෘත්ති වාර්තා කරන මාධ්‍යවේදීන්ට එබඳු විමර්ශනාත්මක හා සංවේදී වාර්තාකරණයකට අවකාශ නැහැ. එබඳු දිගු කාලීන ආයෝජනයක් කරන්නට බොහෝ මාධ්‍ය ආයතන කැමතිත් නැහැ.

1980 දශකයේ මුල මහවැලි ජනපදවල පදිංචි කෙරුණු පවුල් කිහිපයක ඉදිරි ගමන දශක දෙක තුනක් තිස්සේ රූපමය ආකාරයෙන් වාර්තා කළ හැකි වී නම් කෙතරම් අපූරු ද? යුද්ධයෙන් පසු අධිවේගී සංවර්ධනයකට යොමුව ඇති ශ‍්‍රී ලංකාව පිළිබඳව දිගු කාලීන මානුෂික වාර්තාකරණයකට දැන් වුවත් යොමු විය හැකි නම් ශීර්ෂ පාඨයන්, උද්‍යෝග පාඨයන් හා දේශපාලන සංකල්ප සියල්ලෙන් ඔබ්බට යන ගැඹුරු විග‍්‍රහයක් ලද හැකියි.

රියෝ පරම්පරාවේ කථාව දශක දෙකක් සම්පූර්ණ වන මොහොතේ එය බෙදා හදා ගන්නට මගේ ටෙලිවිෂන් ගුරුවරයා වූ රොබට් ලෑම්බ් අප අතර නැහැ. පිලිකාවකින් පරාජය වූ රොබට් මේ වසරේ පෙබරවාරියේ මිය යන විට වයස 59යි.

රියෝ පරම්පරාවේ කථාව ඔහුගේ අනුගාමිකයන් දිගට ම වාර්තා කරයි ද? තවත් වසර 10කින්, 20කින් මේ ජීවිතවල ඉදිරි කථාව කුමන අයුරකින් ලියැවේද? මේ අවිනිශ්චිත බවට මැදි වෙමින් මා රියෝ නුවරින් සමු ගෙන ආපසු පැමිණියා.

Advertisements

Dispatch from Rio+20: The UN Kicks the Paper Habit – at last!

Text of my news feature published in Ceylon Today newspaper on 23 June 2012

The UN Kicks the Paper Habit – at last!

By Nalaka Gunawardene
In Rio de Janeiro, Brazil

The United Nations secretariat – the world’s largest bureaucracy – has long been known as a formidable ‘paper factory’. It cranks out millions of documents every year in the organisation’s six working languages. Some of it is not read even once.

A few years ago, it acknowledged producing over 700 million printed pages every year (2005 figures). The cost of printing documents in its New York and Geneva offices along was over 250 million dollars a year.

And major international conferences convened by the UN have seen a splurge of paper – both official documents and many that are simply self-promotional of various participating national delegation, development agencies or companies. When such events end, literally tons of paper are left behind convention sites.

Environmentalists have been urging the UN to go easy on paper for many years, both to save trees pulped to make paper, and to reduce chemicals use and carbon emissions in printing or copying.

The message is finally being heeded. The United Nations Conference on Sustainable Development in Rio de Janeiro is the first major UN event to reduce paper use – and it shows.

The entire meeting process is using less paper, and more electronic means for generating and sharing information. It’s the result of a new initiative called PaperSmart.

The vast Rio Centro convention centre, where the main inter-governmental meetings and major groups’ discussions are being held, is surprisingly paper-free.

So is the media centre, the operations base for hundreds of journalists from all over the world covering dozens of parallel sessions and events. In the past, this was a favourite ‘dumping ground’ for paper based materials.

At Rio+20 this week, only a handful of non-governmental organisations, academic bodies and activist groups still peddled paper. Most others had cut back on indiscriminate distribution of publications, posters, postcards and other materials.

Of course, the UN system loves to belabour the point. A dedicated website (http://papersmart.un.org) explains the underlying thinking and mechanics. PaperSmart is based on four principles: sustainability, efficiency, accessibility and knowledge management.

Switching from atoms to electrons has not been easy or smooth. Some participants – including web-savvy journalists – have been struggling with the complicated Rio+20 website and related online UN information services.

It’s still a work in progress, but PaperSmart is definitely a positive development to be cheered.

“After decades of sanctimonious preaching about the environment, the United Nations is taking a step in the right direction,” says Thalif Deen, the UN Bureau Chief of the developing world’s news agency, Inter Press Service (IPS).

Deen is a veteran of many UN conferences and processes who has seen how telexes and teleprinters gave way to instant global communications with Internet-enabled laptops and smartphones.

He recalls: “I was on the reporting staff of the first conference newspaper IPS published during the 1992 Earth Summit in Rio where the UN’s carbon foot print was all over the conference centre: reams and reams of reports and documents and thousands of UN staffers flying in from UN offices the world over.”

Deen hails Rio+20 as “a major breakthrough for a global institution long accused of extravagance and conspicuous consumption”.

A few years ago, Deen asked Shashi Tharoor, then UN under-secretary-general for public information, on when the paperless office might finally arrive at the UN Secretariat.

The digitally savvy Tharoor admitted the UN’s track record was not a good one. He then offered a comparison: “The amount of paper we use in a year to produce every single UN document, in all six official languages, is equivalent to what the New York Times consumes to print a single Sunday edition.”

Things have evolved a bit both in the newspaper industry and the UN bureaucracy since that remark was made in 2005. Newspapers in the west are now selling less, especially in paper editions.

Simply stamping out paper use can be misleading unless the total energy and resource uses are factored in. In recent years, concerns have been raised on the carbon emissions of massive internet servers.

Of course, these are dwarfed by the amount of planet-warming gases spewed out by delegates flying long distances to be in the same crowded conference with thousands of others.

As at June 20 evening, Rio+20 had close to 40,000 officially registered participants in various categories. Many unofficial events attract more.

Environmentalists, relieved by the reduced use of paper, would also be quick to point out growing problems of electronic waste.

It seems there is no such thing as an impact-free communication!

Dispatch from Rio+20: Next Election or Next Generation?

Text of my news feature published in Ceylon Today newspaper on 22 June 2012

Severn Cullis-Suzuki addressing Earth Summit in Rio, June 1992

Next Election or Next Generation?
By Nalaka Gunawardene in Rio de Janeiro, Brazil

Twenty years ago, a passionate young girl addressed – and challenged – the world leaders gathered at the Earth Summit in Rio de Janeiro, Brazil.

They called it the speech that stopped the world for six minutes. All the platitudes and rhetoric of heads of state are long forgotten, but this speech endures. It has been viewed million of times online.

Her speech was uncluttered and sincere. “I am only a child and I don’t have all the solutions, but I want you to realize neither do you…If you don’t know how to fix it, please stop breaking it!”

Her name was Severn Cullis-Suzuki, and she was 12 years old. The young Canadian environmental activist closed a Plenary Session with her powerful speech that received a standing ovation.

Raised in Vancouver and Toronto, Severn is the daughter of writer Tara Elizabeth Cullis and environmental activist turned TV personality David Suzuki. When she was 9, she started the Environmental Children’s Organization (ECO), a small group of children committed to learning and teaching other kids about environmental issues.

They did various local projects and in 1992, raised enough money to go to the Rio Earth Summit. Their wanted to remind the world leaders that the future of all children – indeed, all future generations – were going to be impacted by decisions made at the Summit.

Listen to the memorable speech at the Earth Summit by Severn Cullis-Suzuki:

Two decades on, another young girl from the Asia Pacific earned her chance to address Rio+20, the follow up to the original Summit, this time with the theme ‘The Future We Want’

As it opened on the morning of 20 June 2012, Brittany Trilford, a 17-year-old school girl from New Zealand, spoke truth to power.

Brittany Trilford at Rio+20 conference on 20 June 2012

Addressing over 130 heads of state from around the world, assembled in Rio Centro conference centre, she said: “Please ask yourselves why you are here. Are you here to save face? Or are you here to save us?”

Brittany won an international competition to earn her five minutes of fame. The ‘Date with History Contest’ was a global online search for a person under 30 to represent youth and future generations at Rio+20.

Organised by the Global Campaign for Climate Action, Climate Nexus and the Natural Resources Defence Council (NRDC), contest participants were asked to upload a 2 to 3 minute short video speech about the future they wanted.

After entries closed in early May 2012, online voting was allowed for 22 finalists – which included at least 3 from each region of the world. The final winner was chosen by an international panel that included environmentalists, UN officials and celebrities such as actor Leonardo DiCaprio.

Brittany Trilford addresses world leaders at the UN Earth Summit

Brittany is a final year student attending school in Wellington, New Zealand. In her winning entry, she wished for more innovation and imagination.

“One solution would be to change our education system to embrace creativity and innovation. To tackle our problems there are definitely out there. Our leaders have to listen, be open-minded and persistent enough to give these ideas a chance,” she said.

As she ended the speech: “I want a future where education encourages innovative thinking, creativity and entrepreneurship. I want a future where we run with natural processes and not against them. I want a future where leaders will stop talking and start acting. I want a future where leaders lead.”

Her video was filmed at home with basic camera equipment. As she explained, “I entered to show solidarity with youth around the world, demanding that our leaders remember we are all their children and they owe us a fighting chance at a future we want to inherit.”

In a poignant media event hours before the Summit opened, the star of 1992 Severn Cullis-Suzuki joined the winner of 2012, Brittany Trilford.

Severn is now a writer and activist on culture and environmental issues, as well as the mother of two young boys.

“I have grown up a lot these 20 years but those six minutes of speaking to the UN two decades ago remains the most powerful thing I have ever done in my life to affect people,” she said wistfully.

Shortly after arriving in Rio – her first time since 1992 – Severn addressed a group of young delegates working with Green Cross International, the global environmental group created by Mikhail Gorbachev.

Severn’s message today remains the same, but now she also thinks about the future of her own children. She returned to Rio on their behalf to appeal for solutions to issues like global climate change which she called an “inter-generational crime”.

The world’s children have spoken loud and clear, twice over. But will they be heard by the world’s governments – preoccupied with multiple crises and more concerned about staying on in office.

Will the next generation prevail over the next election?

Anthropocene film opens Rio+20 Summit, reminds who’s culpable…

A scene from The Anthropocene film


In March, I wrote about the high impactful short film called Welcome to the Anthropocene that launched the Planet Under Pressure conference, London 26-29 March 2012.

It is a three-minute blast through the last few centuries of Earth’s history, starting in 1750 and finishing at the Rio+20 Summit. It graphically depicts how one species has transformed Earth and shows why many scientists now say we have entered a new geological epoch, the Anthropocene.

Produced by the International Geosphere-Biosphere Programme (IGBP) and partners, it opened the United Nations Rio+20 summit today in Rio de Janeiro.

Welcome to the Anthropocene from WelcomeAnthropocene on Vimeo.

This information is found in a media notice released by IGBP today:

The data visualization, which is already an online viral hit with over 700,000 views, demonstrates that while we have had a dramatic impact on Earth for many thousands of years, it has only been since the 1950s we have grown into a colossal global force.

“The Anthropocene changes our relationship with the planet. We have a new responsibility and we need to determine how to meet that responsibility,” says co-director of the film, Owen Gaffney, director of communications at the International Geosphere-Biosphere Programme (IGBP), based in Stockholm.

“The Rio+20 summit is the largest UN event ever held and the first major international gathering on global sustainability since the concept of the Anthropocene was first popularised,” added Mr Gaffney.

The film opens at the beginning of the Industrial Revolution. As the camera swoops over Earth, viewers watch the planetary impact of humanity: cities, roads, railways, pipelines, cables and shipping lanes until finally the world’s planes spin a fine web around the planet. The film is produced as part of the world’s first educational portal on the Anthropocene.

The film was co-directed by Canadian data visualization expert and anthropologist Felix Pharand-Deschenes from the education organization GLOBAIA.

Pharand-Deschenes said: “Data visualization is a powerful tool to help us view the world and our place in it and to help foster the global awareness needed to support global sustainability and governance. Science can make use of these tools to help bring research to more people.”

The film was commissioned for a major international science conference, Planet Under Pressure, held in March 2012. The conference was designed to provide scientific leadership in support of the Rio+20 summit.

Conference co-chair Dr Mark Stafford Smith from CSIRO in Australia, said: “The film picks up the main theme of the Planet Under Pressure conference: the risks we face are global, urgent and interconnected. Our search for solutions must take this into account.”

The film was produced by the International Geosphere-Biosphere Programme and Globaia. It is part of the website, Anthropocene.info which is co-sponsored by IGBP; Globaia, CSIRO, Stockholm Resilience Centre, Stockholm Environment Institute, International Human Dimensions Programme.

සිවුමංසල කොලූගැටයා #71: රියෝ සමුළුව – තිරසාර අනාගතයකට හුදකලා චාරිකාවක්?

This week’s Ravaya column (in Sinhala) is a preview of a key challenge being taken up at the UN Conference on Sustainable Development being held in Rio de Janeiro, Brazil, this month. I raise the question: how can Sri Lanka transform its economy into a green economy in pursuit of sustainable development?

I explored similar ground in my English column on 10 June 2012: When Worlds Collide #19: How Green is the Lankan Economy?

Rio+20 UN Conference Logo

පරිසරය හා සංවර්ධනය පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා සමුළුවක් බ‍්‍රසීලයේ රියෝ ද ජනෙයිරෝ නුවර පැවැත් වෙනවා. ජ්‍යෙෂ්ඨ රාජ්‍ය නිලධාරින්, අමාත්‍යවරුන් හා රාජ්‍ය නායක මට්ටමින් පවත්වන අන්තර්-රාජ්‍ය රැස්වීම්වලට අමතරව විද්‍යාඥයන්, පරිසරවේදීන් හා වෙනත් විද්වතුන් එක් රැස් කරන සාකච්ඡ, වැඩමුළු, සම්මන්ත‍්‍රණ රාශියක් ද මේ දිනවල එම නගරයේ සංවිධානය කැරෙනවා.

1955 සිට එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ රාජ්‍ය මට්ටමින් සාමාජිකත්වය දරණ (සහ ඒ සඳහා වාර්ෂිකව සාමාජික ගාස්තුවක් මහජන මුදලින් ගෙවන) ලක් රජය ද මේ සමුළුවට රාජ්‍ය මට්ටමින් සහභාගි වනවා.

මෙය හුදෙක් හරිත ප‍්‍රශ්න පිළිබඳ පාරිසරික සමුළුවක් නොවෙයි. ලෝකයේ දුගී දුප්පත්කම, සමාජ අසමානතා හා විසමතා දුරු කිරීමට ආර්ථික සංවර්ධනය අත්‍යවශ්‍ය බවත්, එම සංවර්ධනය තිරසාර කරගැනීමට ක‍්‍රමවේදයන් සකසා ගත යුතු බවත් රියෝ සමුළුවේදී එයට සහභාගි වන රටවල් ප‍්‍රතිපත්ති මට්ටමින් පිළි ගන්නවා.

ලක් රජයේ ඇතැම් කොටස්කරුවන් නොදන්නාකමට එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය හෙළා දැක්කත්, මේ සමුළුවේ වැදගත්කම අවබෝධ කරගත් මෙරට පරිසර අමාත්‍යාංශය හා විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය මාස ගණනාවක් තිස්සේ ඒ සඳහා නිල සුදානමක් සිදු කළා. එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජිකත්වය දරණ රටවල් 193න් එකක් හැටියට රියෝ සමුළුවේදී ශ‍්‍රී ලංකාව ද තිරසාර සංවර්ධනය සම්බන්ධයෙන් දේශීය මට්ටමේ ප‍්‍රගතිය හා ඉදිරි දැක්ම කැටි කැරෙන වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කරනු ඇති.

මානව හිමිකම් සුරැකීම සම්බන්ධයෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ රාමුව තුළ අනවශ්‍ය ලෙස ගැටුම් ඇති කර ගන්නා ලක් රජය, අනාගත මානව සුබසිද්ධිය ගැන ලෝක මට්ටමින් කථාබහ කරන මේ සමුළුවේදී වඩාත් සුබවාදී ලෙසින් සහභාගි වීම අගය කළ යුතුයි.

රියෝ සමුළුවේ එක් ප‍්‍රධාන තේමාවක් වන්නේ වර්තමාන ආර්ථික රටාව වඩාත් පරිසරයට හා මානවයන්ට හිතකර එකක් බවට පත්කර ගන්නේ කෙසේ ද යන්නයි. මෙයට Green Economy හෙවත් හරිත ආර්ථිකය යයි කීව ද මෙහිදී ‘හරිත’ යන්න විග‍්‍රහ කැරෙන්නේ වඩාත් පුළුල් අරුතින්. අපේ ඇතැම් හරිතවේදීන් බහුලව යොදා ගන්නා ගස්කොළ, වනසතුන් හා සොබාදහම යන පටු අරුතින් නොවෙයි.

එක්සත් ජාතීන්ගේ පාරිසරික වැඩසටහන (UNEP) හරිත ආර්ථිකය විග‍්‍රහ කරන්නේ “මානව උන්නතිය හා සමාජ සාධාරණත්වය ප‍්‍රවර්ධනය කරන අතර ම පාරිසරික අවදානම් අඩු කරමින් සොබා සම්පත් නැණවත්ව පරිහරණය කරන අන්දමේ ආර්ථික ක‍්‍රමයක්” හැටියටයි.

එබදු ආර්ථිකයක මූලික ගුණාංග හා අරමුණ තුනක් හදුනාගෙන තිබෙනවාථ

• පාෂාණිභූත ඉන්ධන (පෙට‍්‍රල්, ගල් අගුරු හා ගෑස්) වඩාත් අඩුවෙන් දහනය කරමින්, මිහිතලය උණුසුම් කරන කාබන් ඩයොක්සයිඞ් අඩුවෙන් පිට කරන ආර්ථිකයක්.

• සොබා සම්පත් අරපිරිමැස්මෙන් භාවිත කරන, නාස්තිය අවම කළ, වඩාත් කාර්යක්ෂම ආර්ථිකයක්.

• සංවර්ධනයේ ප‍්‍රතිලාභ දුප්පත් හා පොහොසත් හැම අතර සාධාරණව බෙදා ගන්නා ආර්ථිකයක්.

මෙයින් තෙවැනි අරමුණ ඉටු කර ගැනීම ලෙහෙසි පහසු කාරියක් නොවේ. සියවස් ගණනාවක් තිස්සේ යුතෝපියානු (Utopian) ඉලක්කයක් ලෙස සැළකුණු මේ සමානාත්මතාවය, ධනවාදය තුළන් හෝ සමාජවාදය තුළින් හෝ ළගා කර ගන්නට නොහැකිව තිබෙනවා. මේ සදාතනික පැතුමට හරිත ආර්ථිකයෙන්වත් නව ජවයක් ලැබෙයි ද? එය කියන්නට බැහැ. එයට මුල් වන්නේ දේශපාලනික හා සමාජයීය සාධක නිසා.

ඉහත පළමු හා දෙවැනි අරමුණු සඳහා නම් විද්‍යාව හා තාක්ෂණය නැණවත්ව හා ක‍්‍රමවත්ව යොදා ගත හැකියි. එහෙත් හරිත ආර්ථිකයක් වසරකින් හෝ දශකයකින් එකවර පැන නැෙඟන්නේ නැහැ. එය සෙමෙන් හා ක‍්‍රමයෙන් ගොඩ නැඟිය යුතු ක‍්‍රමීය වෙනසක්. සොබාදහම රැක ගැනීමට පමණක් ලඝු කළොත් එය සිදු වන්නේත් නැහැ. හරිත ආර්ථිකයකට යොමු වීම හරහා රටක, ප‍්‍රජාවක මෙන් ම පවුලක ආර්ථිකයකටත් ලාබදායී හා ප‍්‍රයෝජනවත් විය යුතුයි.

විශේෂයෙන් බලශක්ති සම්බන්ධයෙන් හරිත ආර්ථිකයකට යොමු වීමේ වැඩි නැඹුරුවක් ඇතැයි UNEP කියනවා.මෙයට එක් ප‍්‍රධාන හේතුවක් නම් ඉහළ යන තෙල් මිළයි. ඛනිජ තෙල් වඩාත් පිරිමැසුම්දායක ලෙස භාවිතා කරන අතර පුනර්ජනනීය ඉන්ධන ප‍්‍රභවයන් (Renewable energy sources) වෙත යොමු වීමේ හදිසි අවශ්‍යතාවය අද ලෝකයට ම තේරුම් ගොස් තිබෙනවා.

සූර්ය, සුළං හා ජෛව ඉන්ධන බලශක්තිය වඩාත් කාර්යක්ෂමව ජනනය කොට, ගබඩා කොට, ප‍්‍රයෝජනයට ගැනීමේ තාක්ෂණයන් දියුණු කරන්නට ඉන්දියාව, චීනය, ජපානය, අමෙරිකාව, බ‍්‍රසීලය වැනි රටවල් අද විශාල ලෙස පර්යේෂණ කරනවා. මුදල් ආයෝජනය කරනවා.

එහෙත් හරිත ආර්ථිකයක් බිහිවීමට නවීන තාක්ෂණයන් හා ක‍්‍රමවේදයන් පමණක් සෑහෙන්නේ නැහැ. එයට හිතකර ප‍්‍රතිපත්ති රාමුවක් හා සමස්ත රාජ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රයේ ම කැපවීම අවශ්‍යයි. මෙරට පුනර්ජනනීය බලශක්ති ප‍්‍රවර්ධනය කරන පෞද්ගලික සමාගම් මෙන් ම ස්වෙච්ඡ ආයතනවලටත් කලක් තිස්සේ තිබෙන ගැටළුවක් නම් එබදු පැහැදිලි හා හිතකර ප‍්‍රතිපත්ති රාමුවක් නොතිබීමයි.

මේ තත්ත්වය කෙමෙන් හොඳ අතට හැරෙන බව ද කිව යුතුයි. විදුලි හා බලශක්ති අමාත්‍යාංශය පුනර්ජනනීය බලශක්තිය නිපදවන තනි පුද්ගලයන්ගෙන් හා සමාගම්වලින් අතිරික්ත විදුලිය ලබා ගැනීමට කැමති වීම එක් මෑත හොඳ ප‍්‍රවණතාවක්. Net Metering ලෙස හැදින්වෙන මෙය ජාතික විදුලිබල ජනන ජාලය මත දැනට ඇති පීඩනය යම් තරමකට හෝ සැහැල්ලූ කිරීමට උදවු වනු ඇති.

Ernst “Fritz” Schumacher

තිරසාර සංවර්ධන ගැනත්, අළුත් ආර්ථික ක‍්‍රමයක දැඩි අවශ්‍යතාවය ගැනත් මීට වසර 40කට පෙර පෙන්වා දුන් ජර්මානු-බි‍්‍රතාන්‍ය ආර්ථික විද්‍යාඥ අර්න්ස්ට් ෂූමාකර්ගේ (Ernst Schumacher) ජන්ම ශත සංවත්සරය සමරන්නට මාර්තුවේ කොළඹදී වැඩමුළුවක් පැවැත් වුණා. අසීමිත ලෙස ආර්ථික වර්ධනය පසුපස හඹා යාම සොබා සම්පත්වලට හා මානව සමාජයට දිගු කාලීනව දරා ගත නොහැකි බව කල් තබා වටහා ගෙන ලෝකයට අනතුරු ඇගවූ අසාමාන්‍ය ගණයේ විද්වතකු හැටියට ෂූමාකර් පිළි ගැනෙනවා.

එහෙත් “පුංචි නම් ලස්සනයි” (Small is Beautiful) නමින් 1973දී ඔහුගේ වඩාත් ම ප‍්‍රකට කෘතිය ලියූ වකවානුවේ එබදු සංකල්ප මතු කරන්නන් දෙස බොහෝ දෙනා බැලූවේ සැකයෙන් හා අවඥාවෙන්. මානව චින්තනය වෙනස් කරන්නට අසම්මත ලෙස සිතු හා අදහස් පළ කළ බොහෝ දෙනා මෙන් ෂූමාකර් ද තමන් ජීවත් වූ යුගයට වඩා ඉදිරියෙන් සිටි බව කොළඹ වැඩමුළුවේ කථිකයන් කියා සිටියා.

එහිදී කථා කළ බලශක්ති සංසදයේ විධායක අධ්‍යක්ෂක හා බලශක්ති අමාත්‍යාංශයේ උපදේශක අසෝක අබේගුණවර්ධන කීවේ මෙරට බලශක්ති ජනනයට සිදු කැරෙන කාබන් ඩයොක්සයිඞ් විමෝචනය ටිකෙන් ටික සීමා කිරීමේ උවමනාව හදුනාගෙන ඇති බවත්, ඒ සඳහා 2020න් පසුව ක‍්‍රමානුකූලව යොමු වනු ඇති බවත්. එහෙත් මේ ඉලක්කය වෙත ළගා වීමට හරස්වන තාක්ෂණික හා ආර්ථික බාධක ඉවත් කළ යුතුව ඇතැයි ද ඔහු සඳහන් කළා. (මේ බාධක මොනවාදැයි ඔහු විස්තර කළේ නැහැ.)

තිරසාර සංවර්ධනයට මෙරට තිබෙන ලොකු ම බාධකයක් ලෙස හදුනාගෙන ඇත්තේ රජයේ විවිධ ආයතන අතර සම්බන්ධිකරණයක් නැති විමයි. මේ සම්බන්ධිකරණය ඇති කිරීමට තිරසාර සංවර්ධනය සඳහා ජාතික කවුන්සිලයක් (National Council for Sustainable Development) 2008දී පිහිටුවනු ලැබුවා. ජනාධිපතිවරයාගේ සභාපතිත්වයෙන් යුත් එහි ආර්ථික ක්ෂේත‍්‍රයට අදාළ අමාත්‍යාංශ 22ක් නියෝජනය වනවා. රජයේ පාරිසරික ප‍්‍රතිපත්ති හා හරිත ලංකා පාරිසරික වැඩසටහන ක‍්‍රියාත්මක කිරීමට සහය වීම මේ කවුන්සිලයේ වගකීමයි.

හරිත ලංකා වැඩසටහන යටතේ පුළුල් ඉලක්ක 10ක් ප‍්‍රකාශයට පත් කොට තිබෙනවා. සැමට පිවිතුරු වාතය ලබා දීම, වගකීමක් සහිත ඉඩම් පරිහරණය, නාගරික ප‍්‍රදේශවල පාරිසරික තත්ත්ව පාලනය, කාර්මික ක‍්‍ර‍්‍රියාවලින් ඇති වන පාරිසරික බලපෑම් කළමණාකරණය, දේශගුණ විපර්යාසවලට මුහුණදීම ආදිය ඒ අතර තිබෙනවා.

නම සඳහන් නොකිරිමේ එකගත්වය මත පරිසර අමාත්‍යාංශයේ ජේ්‍යෂ්ඨ නිලධාරියකු කීවේ මේ උතුම් අරමුණු සදඟා රජයේ සෙසු අමාත්‍යාංශ හා ආයතන ඒකරාශි කොට සම්බන්ධිකරණය කිරිම ඉතා අපහසු වී ඇති බවයි. ඉඩම්, ජලය, කෘෂිකර්මාන්තය, බලශක්ති ජනනය, කර්මාන්ත, ප‍්‍රවාහනය ආදී ප‍්‍රධාන ප‍්‍රවාහයේ ක‍්‍රියාකාරකම් සියල්ල සිදු වන්නේ පරිසර අමාත්‍යාංශයෙන් පරිබාහිරවයි.

මේ යථාර්ථය තුළ තිරසාර සංවර්ධනයක් ඇති කරන්නට නම් සොබා සම්පත් කළමණාකරණය කරන හෝ පාරිසරික බලපෑම් ඇතිකරන හෝ දැවැන්තයන්ගේ දායකත්වය අත්‍යවශයි. එය හුදෙක් පරිසර දිනයකට, මිහිතල දිනයකට හෝ හරිත ලියවිල්ලකට සීමා නොවිය යුතුයි.

මෑත උදාහරණයක් ගනිමු. හරිත ලංකා වැඩසටහනේ එක් ඉලක්කයක් නම් 2016 වන විට මෙරටට අවශ්‍ය ඛනිජ තෙල් ප‍්‍රමාණයෙන් 10%ක් ජෛව ඉන්ධනවලින් (biofuel) නිපදවා ගැනීමයි. (පෙට‍්‍රල් වාහනවල එන්ජින් වෙනස්කමක් නොකොට, එන්ජින්වලට හානියක් ද නොවී 10-15%ක් ඊතයිල් මද්‍යසාරය මිශ‍්‍ර කළ හැකියි. වාහනවල ඛනිජ තෙල් බිල අඩු කර ගන්නට ඒවාට මධ්‍යසාර මිශ‍්‍ර කිරිම විද්‍යාත්මකව අත්දුටු ක‍්‍රමයක්.)

එහෙත් මෑතදී මාධ්‍ය වාර්තා කලේ මෙරට අතිරික්ත බඩඉරිගු ටොන් 10,000ක් කැනඩාවට හා තායිවානයට විකිණූ බවයි. එය අපේ කෘෂිකර්මයේ හා ජාත්‍යන්තර වෙළදාමේ ජයග‍්‍රහණයක් ලෙස හුවා දක්වා තිබුණා. බඩඉරිගු ටොන් 10,000 අලෙවියෙන් මෙරට කොපමණ විදේශ විනිමයක් ලැබෙනවා දැයි ප‍්‍රකාශිත නැතත්, මේ අතිරික්තය ජෛව ඉන්ධන නිපදවීමට යොදා ගත්තා නම් කොපමණක් වටිනා ඛනිජතෙල් සඳහා ආදේශ කළ හැකිව තිබුණා ද?

බඩඉරිගු පැසවීමෙන් ජෛව ඉන්ධන මද්‍යසාර නිපදවා ගත හැකියි. රියෝ සමුළුවට බ‍්‍රසීලයට යන අපේ නිලධාරින්ට හා අමාත්‍යවරුන්ට එරට ජෛව ඉන්ධන අත්දැකීම දැක බලා ගත හැකි නම් අගෙයි. බහුලව වවන උක් යොදා ගෙන ජෛව ඉන්ධන නිපදවා ඛනිජතෙල්වලට මිශ‍්‍ර කිරීම බ‍්‍රසීලය ඇරඹුවේ 1976දී. අද දියුණු වන රටවල් අතර ජෛව ඉන්ධන බහුලව ම භාවිතා කරන රටත්, ඒ සදහා හොදම තාක්ෂණික හැකියාව ඇති රටත් බ‍්‍රසීලයයි.

තිරසාර සංවර්ධනය කරා යන ගමන පරිසර අමාත්‍යාංශයට පමණක් තනිව යා හැකි හුදකලා චාරිකාවක් නොවෙයි. පරිසර අමාත්‍යාංශයට හැක්කේ ඒ සඳහා ගමන් මග හෙළි පෙහෙළි කොට, පෙර ගමන්කරුවන් වීම හා මාර්ගෝපදේශනයයි. අන්තිමේදී එය පාළු මාවතක් බවට පත් නොකර තිරසාර අනාගතයකට දිවෙන සක‍්‍රිය මාර්ගයක් කිරීමේ වගකීම රාජ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රයේ මෙන් ම පෞද්ගලික හා විද්වත් ක්ෂේත‍්‍රවල ආයතන හා තීරක හැම දෙනාට පැවරෙනවා.

අභියෝගයේ බැරුම්කම හරිහැටි හදුනා ගෙන, මනා පෙළගැස්මකින් තිරසාර ගමන ගයොත් රියෝ සමුළුවෙන් ඔබ්බට ශ‍්‍රීලංකාවට බොහෝ දුර යා හැකියි. එහෙත් හිස් වදන් හා ප‍්‍රකාශවලට සීමා වී එක තැන පල් වුණොත්, සමුළුවෙන් සමුළුවට ගොස් එක ම තනුව වාදනය කරන පිරිසක් බවට පත්වීමේ අවදානම ද තිබෙනවා.

දැන ගියොත් රියෝ. නොදැන ගියොත් අනාථයි!

Next Election or Next Generation? World leaders, time to choose is NOW!

Yugratna Srivastava: Lend me your ears...

Yugratna Srivastava: Lend me your ears...

This week saw the UN’s invisible man hosting mostly indifferent leaders at a Summit on one of the world’s most pressing challenges: climate change.

Nearly 100 world leaders accepted UN Secretary General Ban Ki-moon’s invitation to participate in an historic Summit on Climate Change in New York on 22 September to mobilise political will and strengthen momentum for a fair, effective and ambitious climate deal in Copenhagen this December.

The call for action at the summit did not just come from world leaders – many of who simply can’t see beyond their next election – but also from the next generation who stand the most to lose if climate talks fail.

On their behalf, Yugratna Srivastava, a 13-year-old Indian girl, spoke forcefully at the podium, sending a wake-up call to those assembled. “We received a clean and healthy planet from our ancestors and we are gifting a damaged one to our successors. What sort of justice is this?,” she said.

She added: “The Himalayas are melting, polar bears are dying, 2 of every 5 people don’t have access to clean drinking water, earth’s temperature is increasing, we are losing the untapped information and potential of plant species, Pacific’s water level has risen,Is this what we are going to hand over to our future generations? Please……no!”

She said the three billion young people in the world need them to take action now to protect the planet for future generations.

Watch part of her speech in this TV news story:

Read full text of her speech

Read Indian TV news channel IBN’s interview with Yugratna Srivastava just after delivering her speech.

Read Ban Ki-Moon’s summary of the Summit, delivered at its end

All this news coverage reminded me of another passionate young girl who similarly addressed – and challenged – the world leaders 17 years ago at the Earth Summit held in Rio de Janeiro, Brazil.

Her name was Severn Cullis-Suzuki, and she was a young Canadian environmental activist. Then 12-year-old Severn closed a Plenary Session with a powerful speech that received a standing ovation.

Raised in Vancouver and Toronto, Severn Cullis-Suzuki is the daughter of writer Tara Elizabeth Cullis and environmental activist and TV personality David Suzuki. When she was 9, she started the Environmental Children’s Organization (ECO), a small group of children committed to learning and teaching other kids about environmental issues. They were successful in many projects before 1992, when they raised enough money to go to the UN’s Earth Summit in Rio. Their aim was to remind the decision-makers of who their actions or inactions would ultimately affect.

Listen to the memorable speech at the Earth Summit by Severn Cullis-Suzuki:

Severn was every bit as sincere, concerned and passionate about the global environment as Yugratna Srivastava was this week. Seventeen years later, notwithstanding the lofty pledges at the Earth Summit and later gatherings, the environmental crises have multiplied and worsened.

Very few of the world leaders who assembled in Rio are still in office — and that underlines part of the problem. Governments have far shorter time horizons than what many of today’s global challenges demand. I am constantly reminded of what the eminent Indian scientist Dr M S Swaminathan told me in my first interview with him in 1990 (yes, even before the Earth Summit): “In democracies, rulers think in terms of the next election. In dictatorships, about the next coup d’état. Nobody is thinking in terms of the next generation!”

It was no small feat for the UN’s Invisible Man to bring 100 heads of state or heads of government together on such a long-term issue. But it’s going to take many more meetings, bickering and hard bargaining before the leaders begin to think in terms of the next generation.

Read my June 2008 comment: Message to the UN on World Environment Day: Kick your own CO2 habit!

From City of God to Slumdog Millionaire: Filming ‘underbelly’ of nations…

From 'Slumdog Millionaire'

From 'Slumdog Millionaire'

“Can you help us to film a child’s leg being broken?”

In his long years of journalism in India, my friend Darryl D’Monte had faced all sorts of questions and situations. But this was one question that stunned and left him speechless for a while.

A visiting Canadian TV crew made this request in the 1970s, when Darryl was resident editor of The Times of
India
. He was giving them some insights on the extent of poverty in his city of Bombay, since renamed as Mumbai. The crew had heard of the deliberate maiming of street children, before being employed as beggars. A disabled child would evoke more sympathy, increasing the daily collection for gangsters operating them from behind the scenes.

Darryl wasn’t willing to be associated with this ‘staging’. “Well, it’s going to happen anyway,” was the film crew’s cynical answer.

Now, fast forward 30 years to the present. At one point in the British-Indian movie Slumdog Millionaire, we see a young girl being blinded by a gangster who shelters and feeds a small army of children — all unleashed on Mumbai on a daily basis to tug at the heart strings of its teeming millions.

The film’s protagonist Jamal escapes the same fate by making a mad dash for freedom with his brother, Salim. But years later, they cross the gangster’s path again, with devastating results – for him.

Look what I've started...

Vikas Swarup: Look what I've started...

Set and filmed in India, Slumdog Millionaire is the story of a young uneducated man from the slums of Mumbai who appears on the Indian TV’s version of Who Wants to Be a Millionaire? (Kaun Banega Crorepati) and does so well to reach the final question that the game show host and the police suspect him of cheating.

Some Indians feel their country’s ugly underbelly has been magnified by locating and filming part of the story in the slums of Mumbai. But director Danny Boyle, who sees his film as a Dickensian tale, says he shot in real, gritty locations “to show the beauty and ugliness and sheer unpredictability” of the city.

Indian diplomat Vikas Swarup, who wrote the 2005 novel Q and A on which the movie is based, has a similar view. “This isn’t social critique,” he told The Guardian in an interview. “It’s a novel written by someone who uses what he finds to tell a story. I don’t have firsthand experience of betting on cricket or rape or murder. I don’t know if it’s true that there are beggar masters who blind children to make them more effective when they beg on the streets. It may be an urban myth, but it’s useful to my story.”

To me, Slumdog Millionaire feels like a cross between the acclaimed Brazilian slum movie City of God (Portuguese name: Cidade de Deus, 2002) and Quiz Show, the 1994 American historical drama film about TV quiz scandals in the 1950s.

City of God (2002) was filmed in the favelas of Rio de Janeiro

City of God (2002) was filmed in the favelas of Rio de Janeiro

City of God is a Brazilian crime drama film directed by Fernando Meirelles and Kátia Lund, released in its home country in 2002 and worldwide in 2003. It was adapted by Bráulio Mantovani from the 1997 novel of the same name written by Paulo Lins.

The film’s depiction of narcotic drug rings, hold-ups, street violence and police corruption may not have been what the upper middle class Brazilians wanted to showcase to the rest of the world, but the film’s stark if grisly authenticity resonated with movie audiences around the world. Most of the actors were residents of favelas (slums) of Rio de Janeiro, such as Vidigal and the Cidade de Deus itself. City of God became one of the highest-grossing foreign films released in the United States up to that time.

The makers of Slumdog Millionaire adopted a similar approach. Its co-director Loveleen Tandan says she likes to get as close to reality as possible. This drove her to the slums of East Bandra to look for young children who resembled the protagonists in the story.

As she recalled in a recent interview with Tehelka: “I was very keen to get real slum kids, which is why I convinced them (producers) to do one-third of the scenes in Hindi. I made a scratch tape with real street kids. The team was surprised that Hindi actually made it brighter and more alive.”

Indeed, Slumdog doesn’t feel like a ‘foreign film’ despite it having a fair number of English subtitles, which only enhance the overall cinematic experience.

But how realistic should films try to become, before the local realities are distorted or local sensibilities are affected? Where does documentary end and drama begin? These questions will continue to be debated across India and elsewhere while Slumdog enthralls millions on its first theatrical release.

Feature film makers can exercise their creative license far more than factual film makers. I doubt if the creators of authentic, close-to-the-ground movies like City of God and Slumdog Millionaire set out with any specific social agenda. They are in the business of entertainment, and just happen to find plenty of drama in real life in places like urban slums. We might argue that in the right hands, dramatised movies can draw mass attention to development issues and challenges far more effectively than the often dull and dreary documentaries.

Eyes wide open

Kalpana Sharma: Eyes wide open

“If through (the movie) the world gets a peek at an India inhabited by millions of people who continue to live their lives without clean water, sanitation or electricity, what is the problem?” asks another Indian friend and long-time Mumbai resident Kalpana Sharma.

In a perceptive essay titled Shantytowns of the Mind, written in The Indian Express in early January 2009 before she saw the film, Kalpana flagged important concerns: “Slumdog Millionaire’s success raises some deeper questions. How do we depict poverty as writers, filmmakers, journalists? Is it fair to expect us all the time to give a full, balanced, sensitive portrayal? Or is it inevitable that we write, film, for our audiences? And if, as a byproduct, people are sensitized, so be it. Also, if they are annoyed, so be it. If we are considered exploitative, so be it.”

Kalpana speaks with authority, and not just because she lives in the megacity of Mumbai (population: 13 million and rising) which, she points out, is half made up of slums. In 2000, she wrote a book titled Rediscovering Dharavi: Stories from Asia’s Largest Slum. Far from being a cold, clinical analysis of facts, figures and trends, it’s a book about the extraordinary people who live there, “many of whom have defied fate and an unhelpful State to prosper through a mix of backbreaking work, some luck and a great deal of ingenuity”.

Kalpana ends her essays with these words: “In the end you realise as a writer, a journalist or a filmmaker, that the best you can do is to shine a torch, a searchlight, on an entrenched problem. But the solution will not be found merely by that illumination. For that, there are many more steps to be taken.

Slumdog Millionaire has focused its lens on the children of India’s slums through a work of fiction. What we do to change their future is the non-fiction that has yet to be written.”

Read Shantytowns of the Mind by Kalpana Sharma, Indian Express, 14 January 2009

India rising...but not for all slumdogs?

India rising...but not for all slumdogs?